De Swollenaer

Woensdag, 4 maart 2026

Nieuws uit Zwolle en omstreken

‘Nieuwsgierigheid naar monumentale gebouwen leidt tot bewustwording'

Ingezonden door: De Swollenaer, De Brug en De Stadskoerier
ZWOLLE - ‘Macht en Pracht' is dit jaar het thema voor Open Monumentendag. De rijke historie van monumentenstad Zwolle leent zich er prima voor. Maar als Harry Vrielink een keertje zelf had mogen kiezen was het toch echt de Hanze geworden. De coördinator van het plaatselijke comité Monumentendag houdt zich, daar waar de gemeente de pr regelt, voor de 27e keer bezig met het evenement dat overal in het land wordt gehouden. Nog altijd is hij onverminderd enthousiast om zijn schat aan kennis te delen met liefhebbers en leken. Als coördinator, maar vaak is het ook de liefhebber die spreekt. “Veelal wordt beweerd dat Zwolle in 1407 toetrad tot de Hanze. Ik heb echter een kopie van een officieel document uit 1285 waarin Zwolle Hanzestad Lübeck bedankt voor bescherming op de Oostzee”, begint Vrielink zijn verhaal met een twinkeling in zijn ogen. Om vervolgens al snel over te schakelen naar het hier en nu. “Het mooie aan monumentendag is dat niet alleen de echte liefhebbers van oude gebouwen komen, maar ook mensen die gewoon nieuwsgierig zijn. Wat niet wegneemt dat het natuurlijk prachtig zou zijn als enkelen van hen zo overtuigd raken van de waarde van het monumentale erfgoed dat ze ook actief een bijdrage willen leveren aan dat bewustzijn.” Vrielink adviseert mensen altijd om eerst langs te gaan bij de informatiestand voor een gratis gids. Die stand is te vinden voor het Karel V-huis (Hof van Ittersum) dat nu in gerestaureerde vorm is te bezichtigen. “Dat maakt het wel extra bijzonder. In totaal zijn er 29 historische panden opengesteld voor het publiek.” De Zwollenaar had graag gehad dat nog meer van de vele Zwolse monumenten te bezichtigen zijn, want er valt zoveel te vertellen. “Ikzelf zie altijd ook nog weer nieuwe dingen.” Een aandachtig en geoefend oog ziet ook wel eens wat dat verbazing wekt of wringt. “Ik vind dat men er in Zwolle een merkwaardige interpretatie op nahoudt van hoe je om dient te gaan met monumenten. Neem nu het feit dat er bakplaten in Bethlehemkerk komen (Vrielink doelt daarmee op de komst van een Sushirestaurant in het eeuwenoude gebouw red.) met als gevolg dat die lucht opstijgt naar het orgel. Daar wordt het echt niet beter van. Bovendien moet een orgel bespeeld worden om in goede conditie te blijven.” Het is een recent voorbeeld uit een langere reeks van een gebrek aan voldoende respect voor monumenten meent Vrielink, die met lichte ironie constateert dat Zwollenaren zich tegelijkertijd wel graag afficheren met de naam Hanze zonder dat dit past binnen de historische context. “De Nieuwe Hanze bijvoorbeeld is zo'n marketinginstrument. Nieuwe Hanze bestaat in mijn ogen niet. De Hanze is een afgesloten periode uit de geschiedenis die je overigens wel, zoals in Duitsland gebeurt, goed zichtbaar kunt maken in het stadsbeeld. Het Rodetorenplein was er geschikt voor geweest. Had er een reconstructie van een oude houten kraan neergezet en een molen. Reken maar dat dit bezoekers zou hebben getrokken, zeker als je er ‘oude' schepen laat aanmeren.” Kansen zijn er niettemin nog legio, meent Vrielink. Hij zou graag met de Stichting Levende Stadsgeschiedenis van de Praubstraat verhuizen naar de Hoofdwacht bij de Grote Kerk. Een pand dat momenteel geen bestemming meer heeft en op een toplocatie in het stadshart ligt om de historie van de stad te promoten. Bijvoorbeeld met de maquette van de stad die nu in het onderkomen in de Praubstraat is te vinden, aldus Vrielink, die naast het coördineren van het comité op andere terreinen actief is en als het als liefhebber niet kan nalaten zijn eigen visie te geven. Iets dat hand in hand gaat met enthousiasmeren. Tijdens een stadswandeling houdt hij halt bij het Langhuis. Dat is zaterdagmiddag geopend, maar een vlag van Monumentedag hebben ze er nog niet. “Die kom ik zometeen even brengen”, besluit hij. Harry Vrielink voor het Karel V-huis. Foto: BrugMedia